Πολύποδες στη μύτη
Οι ρινικοί πολύποδες είναι μη καρκινικές, μαλακές, ανώδυνες διογκώσεις στα τοιχώματα των ρινικών θαλαμών ή τα ιγμόρεια και τις ηθμοειδείς κυψέλες. Συνήθως είναι πολλοί, αμφοτερόπλευροι, και κρέμονται σαν ρόγες από λευκό σταφύλι.
Προκύπτουν από χρόνια φλεγμονή που μπορεί να οφείλεται σε υπεραντιδραστικότητα και άσθμα, επαναλαμβανόμενη μόλυνση, αλλεργίες, ευαισθησία σε φάρμακα, ή ορισμένες ανοσολογικές διαταραχές.
Οι μικροί πολύποδες ρινός δεν προκαλούν συμπτώματα. Οι μεγαλύτεροι μπορεί να μπλοκάρουν τις ρινικές διόδους και να οδηγήσουν σε αναπνευστικά προβλήματα, μειωμένη αίσθηση της όσφρησης, και συχνές λοιμώξεις.
Οι ρινικοί πολύποδες είναι πιο συχνοί στους ενήλικες. Στα παιδιά χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή για ινοκυστική νόσο.
Τα φάρμακα μπορεί συχνά να συρρικνώσουν ή να εξαλείψουν τους ρινικούς πολύποδες, αλλά η χειρουργική επέμβαση είναι μερικές φορές απαραίτητη. Ακόμα και μετά από επιτυχή θεραπεία, οι πολύποδες της μύτης συχνά υποτροπιάζουν.
Πολύποδες μύτης: συμπτώματα
Οι ρινικοί πολύποδες σχετίζονται με φλεγμονή του βλεννογόνου των ρινικών θαλαμών και των ιγμορείων που διαρκεί περισσότερο από 12 εβδομάδες (χρόνια ρινοκολπίτιδα, επίσης γνωστή ως χρόνια ιγμορίτιδα).
Οι μικροί πολύποδες της μύτης είναι συνήθως ασυμπτωματικοί, ενώ ένας μεγάλος πολύποδας ρινός μπορεί να μπλοκάρει τις ρινικές διόδους και τα ιγμόρεια.
Συχνά συμπτώματα και σημεία της χρόνιας παραρινοκολπίτιδας με ρινικούς πολύποδες περιλαμβάνουν:
- Ρινόρροια (μύτη που τρέχει)
- Επίμονη απόφραξη
- Οπισθορρινική έκκριση
- Μειωμένη ή απούσα αίσθηση της όσφρησης
- Μια αίσθηση της πίεσης πάνω από το μέτωπο και το πρόσωπο
- Απώλεια της αίσθησης της γεύσης
- Φαγούρα γύρω από τα μάτια
- Πόνος στο πρόσωπο ή πονοκέφαλο
- Πόνος στα πάνω δόντια
- Ροχαλητό ή/και άπνοιες
Τα συμπτώματα της χρόνιας ιγμορίτιδας και των ρινικών πολυπόδων είναι παρόμοια με πολλές άλλες παθήσεις, συμπεριλαμβανομένου και του κοινού κρυολογήματος. Επισκεφθείτε το γιατρό σας αν τα συμπτώματα αυτά διαρκούν περισσότερο από 10 ημέρες.
Πότε να ζητήσετε άμεσα ιατρική φροντίδα
Επισκεφθείτε αμέσως το γιατρό σας και ζητήστε ιατρική φροντίδα εάν έχετε:
- Σοβαρή δυσκολία στην αναπνοή
- Αιφνίδια επιδείνωση των συμπτωμάτων σας
- Διπλή όραση, μειωμένη όραση ή περιορισμένη δυνατότητα να μετακινήσετε τα μάτια σας
- Σοβαρό πρήξιμο γύρω από τα μάτια σας
- Όλο και περισσότερο σοβαρή κεφαλαλγία που συνοδεύεται από υψηλό πυρετό ή αδυναμία να κάμψετε το κεφάλι σας προς τα εμπρός
Πολύποδες μύτης: αιτίες
Οι επιστήμονες δεν έχουν ακόμη κατανοήσει πλήρως τι προκαλεί τους πολύποδες στη μύτη. Δεν είναι σαφές γιατί μερικοί άνθρωποι αναπτύσσουν χρόνια φλεγμονή ή γιατί η συνεχιζόμενη φλεγμονή προκαλεί το σχηματισμό πολυπόδων σε μερικούς ανθρώπους και σε άλλους όχι. Η φλεγμονή παρουσιάζεται στον βλεννογόνο (επένδυση) από τη μύτη και τα ιγμόρεια. Υπάρχει κάποια απόδειξη ότι οι άνθρωποι που αναπτύσσουν πολύποδες έχουν διαφορετική απόκριση του ανοσοποιητικού τους συστήματος και διαφορετικούς χημικούς δείκτες στους βλεννογόνους τους από ό,τι εκείνοι που δεν αναπτύσσουν πολύποδες.
Οι ρινικοί πολύποδες παρουσιάζονται σε οποιαδήποτε ηλικία, αλλά είναι πιο συχνοί σε νέους και μεσήλικες.
Οι πολύποδες ρινός μπορεί να σχηματιστούν σε οποιοδήποτε σημείο των κόλπων ή των ρινικών διόδων, αλλά εμφανίζονται πιο συχνά σε μια περιοχή κάτω από τη μέση ρινική κόγχη, στο μέσο ρινικό πόρο (ostiomeatal complex), όπου εκβάλουν τα στόμια των κόλπων (ιγμόρεια, ηθμοειδείς κυψέλες κλπ), μέσω των οποίων αυτοί καθαρίζονται και αερίζονται.
Παράγοντες κινδύνου
Κάθε κατάσταση που προκαλεί χρόνια φλεγμονή στις ρινικές διόδους ή των κόλπων, όπως μολύνσεις ή αλλεργίες, μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης ρινικών πολυπόδων.
Καταστάσεις που συχνά σχετίζονται με ρινικούς πολύποδες περιλαμβάνουν:
- Άσθμα, μια ασθένεια που προκαλεί φλεγμονή και σπασμό των αεραγωγών (βρόγχων).
- Η αλλεργία, όπως η αντίδραση στην ασπιρίνη ή σε παυσίπονα, όπως η ιβουπροφένη και η ναπροξένη.
- Αλλεργική μυκητιασική κολπίτιδα, μια αλλεργία εκ αερομεταφερόμενων μυκήτων.
- Η κυστική ίνωση, μια γενετική διαταραχή που έχει ως αποτέλεσμα την παραγωγή και έκκριση ασυνήθιστα παχιάς και κολλώδους βλέννας από τη μύτη και τους κόλπους.
- Σύνδρομο Churg-Strauss, μια σπάνια ασθένεια που προκαλεί τη φλεγμονή των αιμοφόρων αγγείων.
- Το οικογενειακό ιστορικό, επίσης, μπορεί να διαδραματίσει έναν ρόλο. Υπάρχουν κάποια στοιχεία ότι ορισμένες γενετικές παραλλαγές που σχετίζονται με τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος κάνουν πιο πιθανή την ανάπτυξη ρινικών πολυπόδων.
Πολύποδες μύτης: επιπλοκές
Οι πολύποδες ρινός μπορεί να προκαλέσουν επιπλοκές, διότι μπλοκάρουν τη φυσιολογική ροή αέρα και την αποστράγγιση των υγρών, και επίσης λόγω της χρόνιας φλεγμονής που συνυπάρχει.
Πιθανές επιπλοκές περιλαμβάνουν:
- Αποφρακτική άπνοια ύπνου. Σε αυτή τη δυνητικά σοβαρή πάθηση, παρατηρούνται διακοπές στην αναπνοή κατά τη διάρκεια του ύπνου.
- Άσθμα. Η χρόνια παραρινοκολπίτιδα μπορεί να προκαλέσει κρίσεις άσθματος.
- Μολύνσεις κόλπων. Οι πολύποδες μύτης μπορεί να σας κάνουν πιο επιρρεπείς σε μολύνσεις των κόλπων που επαναλαμβάνονται συχνά ή να γίνουν χρόνιες.
- Εξάπλωση της λοίμωξης στο μάτι. Εάν μια μόλυνση εξαπλώνεται στον οφθαλμικό κόγχο, μπορεί να προκαλέσει πρήξιμο ή διόγκωση του ματιού σας, ανικανότητα να κινηθεί το μάτι σας, μειωμένη όραση ή ακόμα και τύφλωση που μπορεί να γίνει μόνιμη.
- Μηνιγγίτιδα. Όταν η μόλυνση εξαπλώνεται στις μεμβράνες και το υγρό που περιβάλλει τον εγκέφαλο και το νωτιαίο μυελό.
- Θρομβοφλεβίτιδα και απόστημα. Η μόλυνση μπορεί να προκαλέσει προβλήματα στις φλέβες γύρω από τα ιγμόρεια, παρεμβαίνοντας στην παροχή αίματος σε τμήματα του εγκεφάλου και να θέσει σε κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου.
Πολύποδες μύτης: διαγνωστικές εξετάσεις
- Ρινοσκόπηση. Οι πολύποδες μπορεί να είναι ορατοί με τη βοήθεια μόνο ενός απλού φωτισμού.
- Ενδοσκόπηση. Γίνεται με έναν λεπτό εύκαμπτο ή άκαμπτο φωτιζόμενο σωλήνα με μικροσκοπική κάμερα, που λέγεται ενδοσκόπιο, το οποίο δίνει τη δυνατότητα στο γιατρό να κάνει λεπτομερή εξέταση μέσα στη μύτη και τα ιγμόρεια.
- Οι μελέτες απεικόνισης. Εικόνες που λαμβάνονται με αξονική τομογραφία (CT) ή μαγνητική τομογραφία (MRI) μπορούν να βοηθήσουν το γιατρό να εντοπίσει το μέγεθος και τη θέση των πολυπόδων σε βαθύτερες περιοχές των κόλπων σας και να αξιολογήσει την έκταση της φλεγμονής. Οι μελέτες αυτές μπορούν επίσης να βοηθήσουν το γιατρό σας να αποκλείσει την παρουσία άλλων πιθανών εμποδίων στη ρινική κοιλότητα, όπως δομικές ανωμαλίες ή άλλο τύπο βλαβών ή όγκων καλοηθών ή καρκινικών.
- Εξετάσεις αλλεργίας. Ο γιατρός σας μπορεί να προτείνει τις αλλεργικές δερματικές δοκιμασίες για να διαπιστωθεί εάν μία αλλεργία συμβάλλει στη χρόνια φλεγμονή. Με τα αλλεργικά τεστ, μικροσκοπικές σταγόνες αλλεργιογόνων που προκαλούν αλλεργία τοποθετούνται στο δέρμα του αντιβραχίου και γίνεται ένα μικρό τσίμπημα. Μετά από 15 λεπτά έχουμε το αποτέλεσμα. Αν δεν μπορεί να γίνουν οι αλλεργικές δερματικές δοκιμασίες, μπορεί να γίνει εξέταση αίματος για ειδικά αντισώματα σε διάφορα αλλεργιογόνα (RAST).
- Τεστ για την κυστική ίνωση. Σε ένα μικρό παιδί με ρινικούς πολύποδες, ο γιατρός μπορεί να προτείνει έλεγχο για κυστική ίνωση, μια κληρονομική πάθηση που επηρεάζει τους αδένες που παράγουν τη βλέννα, τα δάκρυα, τον ιδρώτα, το σάλιο και τα πεπτικά υγρά. Το κλασικό διαγνωστικό τεστ για την κυστική ίνωση είναι η δοκιμή ιδρώτα, η οποία καθορίζει εάν ο ιδρώτας του παιδιού είναι πιο αλμυρός από τον ιδρώτα των περισσότερων ανθρώπων.
Πολύποδες μύτης: θεραπεία
Ο στόχος της θεραπείας των ρινικών πολυπόδων είναι να μειωθεί το μέγεθός τους ή να εξαλειφθούν. Τα φάρμακα είναι συνήθως η πρώτη προσέγγιση για να αντιμετωπιστούν παράγοντες, όπως η χρόνια ιγμορίτιδα και οι αλλεργίες, οι οποίοι μπορεί να συμβάλουν στη χρόνια φλεγμονή. Χειρουργική επέμβαση μπορεί να χρειαστεί, αλλά δεν μπορεί ούτε αυτή να παρέχει μια μόνιμη λύση, διότι οι πολύποδες έχουν την τάση να υποτροπιάζουν.
Πολύποδες μύτης: φάρμακα
Η θεραπεία των ρινικών πολυπόδων συνήθως ξεκινά με φάρμακα, τα οποία μπορεί να κάνουν ακόμη και μεγάλους πολύποδες να συρρικνωθούν ή να εξαφανιστούν.
Θεραπείες με φάρμακα μπορεί να περιλαμβάνουν:
- Ρινικά κορτικοστεροειδή. Ο γιατρός σας είναι πιθανό να συνταγογραφήσει ένα ρινικό σπρέι με κορτικοστεροειδή για μείωση της φλεγμονής. Αυτή η θεραπεία με ρινικό σπρέι μπορεί να κάνει ακόμη και μεγάλους πολύποδες να συρρικνωθούν ή να εξαφανιστούν. Ρινικά σπρέι με κορτικοστεροειδή μπορεί να περιέχουν φλουτικαζόνη, βουδεσονίδη, φλουνιζολίδη, μομεταζόνη, τριαμκινολόνη και βεκλομεθαζόνη.
- Πόσιμα και ενέσιμα κορτικοστεροειδή. Εάν ένα ρινικό κορτικοστεροειδές δεν είναι αποτελεσματικό, ο γιατρός σας μπορεί να συνταγογραφήσει από του στόματος κορτικοστεροειδή, όπως η πρεδνιζόνη, είτε μόνη της είτε σε συνδυασμό με ένα ρινικό σπρέι. Επειδή τα από του στόματος κορτικοστεροειδή μπορεί να προκαλέσουν σοβαρές παρενέργειες, μπορείτε να τα πάρετε συνήθως μόνο για ένα σύντομο χρονικό διάστημα.
- Αν οι πολύποδες δεν ανταποκρίνονται σε ρινικά και από του στόματος κορτικοστεροειδή, ο γιατρός σας μπορεί να συστήσει μια ενδορινική ένεση κορτικοστεροειδών απευθείας στους πολύποδες.
- Άλλα φάρμακα. Ο γιατρός σας μπορεί να συνταγογραφήσει φάρμακα για τη θεραπεία παθήσεων που συμβάλλουν στη χρόνια φλεγμονή στα ιγμόρεια ή τη μύτη. Αυτές μπορεί να περιλαμβάνουν αντιισταμινικά για την αντιμετώπιση αλλεργιών και αντιβιοτικά για τη θεραπεία μιας χρόνιας ή υποτροπιάζουσας λοίμωξης.
Πολύποδες μύτης: χειρουργείο
Εάν η θεραπεία με φάρμακα δεν συρρικνώνει τους πολύποδες της μύτης, ο γιατρός μπορεί να συστήσει χειρουργική επέμβαση. Ο τύπος της χειρουργικής επέμβασης εξαρτάται από το μέγεθος, τον αριθμό και την τοποθεσία των πολυπόδων και την έκταση της φλεγμονής.
Χειρουργικές επιλογές για ρινικούς πολύποδες περιλαμβάνουν:
- Πολυποδεκτομή. Μικροί μεμονωμένοι πολύποδες μπορούν συχνά να απομακρυνθούν τελείως με μία μικρή επέμβαση που ονομάζεται πολυποδεκτομή και γίνεται με τοπική νάρκωση.
- Ενδοσκοπική χειρουργική επέμβαση κόλπων. Μπορεί να χρειαστεί χειρουργική επέμβαση για να αφαιρέσει ο γιατρός τους πολύποδες και να διορθώσει τα προβλήματα με τα ιγμόρεια που τα καθιστούν επιρρεπή στην ανάπτυξη φλεγμονής και πολυπόδων. Ο χειρουργός με ενδοσκόπια και μικροσκοπικά εργαλεία μέσα από τα ρουθούνια, και χωρίς εξωτερική τομή, μπορεί να αφαιρέσει πολύποδες και άλλα εμπόδια που μπλοκάρουν τη μύτη και τα ιγμόρεια. Ο χειρουργός σας μπορεί επίσης να διευρύνει τα ανοίγματα των κόλπων και τις ρινικές διόδους. Η ενδοσκοπική χειρουργική επέμβαση γίνεται συνήθως με μια διαδικασία εξωτερικών ιατρείων με τοπική νάρκωση. Σε πιο δύσκολες περιπτώσεις απαιτείται γενική νάρκωση και νοσηλεία.
Μετά την επέμβαση, θα χρησιμοποιήσετε πιθανώς ένα κορτικοστεροειδές ρινικό σπρέι για να βοηθήσει στην πρόληψη της υποτροπής των ρινικών πολυπόδων.
Πολύποδες μύτης: πρόληψη
- Διαχειριστείτε τις αλλεργίες και το άσθμα. Ακολουθήστε τις συστάσεις θεραπείας του γιατρού σας για την αντιμετώπιση του άσθματος και των αλλεργιών.
- Αποφύγετε ρινικές ερεθιστικές ουσίες. Όσο το δυνατόν περισσότερο, αποφύγετε την εισπνοή αερομεταφερόμενων ουσιών που είναι πιθανό να συμβάλλουν σε φλεγμονή ή ερεθισμό της μύτης και των παραρρινίων κόλπων, όπως αλλεργιογόνα, καπνός, αναθυμιάσεις χημικών και σκόνη.
- Καλή υγιεινή. Πλένετε τα χέρια σας τακτικά και διεξοδικά. Αυτός είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους για την προστασία ενάντια στις βακτηριακές και ιογενείς λοιμώξεις που μπορούν να προκαλέσουν φλεγμονή των ρινικών οδών και των ιγμορείων.
- Ύγρανση στο σπίτι σας. Χρησιμοποιήστε έναν υγραντήρα, αν ο αέρας στο σπίτι σας τείνει να είναι ξηρός. Αυτό μπορεί να βοηθήσει να υγράνετε την αναπνοή σας, να βελτιώσει τη ροή της βλέννας από τους κόλπους σας, και να βοηθήσει στην πρόληψη απόφραξης και φλεγμονής.
- Χρησιμοποιήστε ένα ρινικό διάλυμα για ρινική πλύση. Χρησιμοποιήστε θαλασσινό νερό ή φυσιολογικό ορό για ρινική πλύση και ξεπλύνετε τις ρινικές οδούς. Αυτό μπορεί να βελτιώσει τη ροή βλέννας και να αφαιρέσει αλλεργιογόνα και άλλα ερεθιστικά από τον βλεννογόνο της μύτης.
Μπορείτε να αγοράσετε αλατούχα σπρέι ρινικής πλύσεως, μπορείτε όμως να φτιάξετε το δικό σας αλμυρό νερό με την ανάμειξη 1/8 κουταλάκι του γλυκού (0,6 ml) αλάτι σε μισό ποτήρι (περίπου 237 ml) αποσταγμένο ή καθαρό ζεστό νερό.